ყვავილები ჩემი შვილის საფლავზე
გუშინ ჩემი შვილის, ედვარდის, ოცდამეთხუთმეტე დაბადების დღე იქნებოდა.
ტორტის ყიდვის ნაცვლად, მის საფლავზე მზესუმზირები მივიტანე. მას ყოველთვის მოჰქონდა ჩემთვის ეს ყვავილები, ჩვეულებრივ, მაღაზიის უბრალო ცელოფანში გახვეული და მეუბნებოდა: „ეს ყველაზე ლამაზ გოგონას, მთელ უბანში“.
შვიდი თვის წინ ედვარდი ავტოკატასტროფაში დაიღუპა. დღემდე ხშირად ვიჭერ საკუთარ თავს იმაში, რომ ტელეფონისკენ ვიწევ ხელს, როცა სახლში რაიმე შესაკეთებელი ხდება.
ყვავილები რომ დავალაგე, ცოტა ხნით მის საფლავის ქვასთან ჩამოვჯექი და ჩემს სამზარეულოში გაჟონილ ონკანზე დავუწყე საუბარი. წასვლის წინ კი შემთხვევით იქვე დამრჩა ჩემი ბაღის მაკრატელი.
მეორე დილით მის წამოსაღებად დავბრუნდი.
სწორედ მაშინ შევნიშნე ნაცრისფერ პალტოში გამოწყობილი ქალი, რომელსაც ხელში დიდი სავაჭრო ჩანთა ეჭირა, სავსე ახალი ყვავილებით. ის სხვადასხვა საფლავიდან ვარდებს, მიხაკებსა და შროშანებს იღებდა.
შემდეგ ედვარდის საფლავთან მივიდა და მისი დაბადების დღის თაიგულიდან ერთი მზესუმზირა ამოიღო.
— ხელი არ ახლო! — დავუყვირე.
ქალი მაშინვე შეჩერდა და ყვავილი უკან დამიბრუნა.
— რამდენი საფლავიდან მოიპარეთ ყვავილები?
— მაპატიეთ, — ჩუმად მიპასუხა.
— ეს ყვავილები ჩემი შვილისთვის იყო. გუშინ მისი დაბადების დღე იყო. ასე შოულობთ ფულს?
— მე მათ არ ვყიდი, — მიპასუხა ქალმა. — გთხოვთ, გამომყევით. მინდა, რაღაც გაჩვენოთ.
მან თავი მონიკად გამაცნო და მითხრა, რომ ქუჩის მოპირდაპირე მხარეს ცხოვრობდა. მართალია, არ ვენდობოდი, მაგრამ ცნობისმოყვარეობამ მძლია.
მას სახლში გავყევი.
შიგნით, დერეფნის ბოლოში მდებარე პატარა ოთახის კარი გააღო. კედლებთან თაროები იდგა, რომლებზეც პატარა ხის ყუთები იყო განთავსებული. თითოეულში შენახული და გამხმარი ყვავილები ეწყო. სამუშაო მაგიდა კი გამხმარი ფურცლებით, ყალიბებითა და გამჭვირვალე ფისით იყო დაფარული.
შემდეგ ერთ წარწერას მოვკარი თვალი.
ედვარდი.
გული შემეკუმშა.
— რამდენი ხანია, რაც მის ყვავილებს იღებთ? — ვკითხე.
— მისი დაკრძალვიდან რამდენიმე კვირის შემდეგ დავიწყე, — აღიარა მან.
პატარა ხის ყუთს თეთრი ქსოვილი გადააძრო. შიგნით გამჭვირვალე ფისის ნატეხი იდო, რომელშიც გამხმარი ყვავილის ფურცლები და ვიწრო ლურჯი ლენტი იყო მოქცეული.
მაშინვე ვიცანი.
ეს ის ლენტი იყო, რომლითაც ედვარდის საფლავზე დაკრძალვის შემდეგ მიტანილი პირველი თაიგული შევკარი. როცა ლენტი გაუჩინარდა, ვიფიქრე, რომ ქარმა წაიღო.
— რატომ აიღეთ?
— მინდოდა, თქვენთვის შემენახა, — მითხრა მონიკამ.
პასუხის გაცემას ვაპირებდი, როცა ფისის ქვეშ დაკეცილი ფურცელი შევნიშნე. ხელწერა ჩემი იყო.
ეს ის წერილი იყო, რომელიც ედვარდის ყვავილებში ჩავდე:
სამზარეულო ძალიან ჩუმია, როცა შენი რადიო აღარ უკრავს, ედი.
იმის გასაგებად, თუ რა მოხდა შემდეგ, ნახეთ ქვემოთ კომენტარებში 👇👇👇
ედვარდი ყოველთვის რთავდა ძველ როკსიმღერებს, როცა ჩემს სახლში რაღაცას აკეთებდა. საშინლად მღეროდა, მე კი ხმაურზე გამუდმებით ვწუწუნებდი.
ახლა ყველაფერს გავიღებდი, ოღონდ კიდევ ერთხელ მომესმინა მისი სიმღერა.
წერილი გულზე მივიკარი და ავტირდი.
— ეს წაიკითხეთ? — ვკითხე.
— დიახ. მაპატიეთ.
— ეს სიტყვები თქვენთვის არ იყო განკუთვნილი.
მან თვალები დახარა.
ოთახს თვალი მოვავლე.
— რატომ აკეთებთ ამას სრულიად უცხო ადამიანების მიმართ?
მონიკამ აიღო ფისის პატარა ნატეხი, რომელშიც ერთი ვარდისფერი ფურცელი იყო მოთავსებული.
— ჩემი ქალიშვილი ცხრა წლის წინ გარდაიცვალა. მის საფლავზე ყვავილები მიმქონდა, მაგრამ დროთა განმავლობაში ისინი გაქრა. ვერ ვიტანდი იმის დანახვას, როგორ ქრებოდა მასთან დაკავშირებული მოგონებები, ამიტომ მისი თაიგულებიდან ფურცლების შენახვა დავიწყე.
მან ამიხსნა, რომ მოგვიანებით სხვა საფლავებიდანაც დაიწყო ყვავილების აღება, რადგან ფიქრობდა, რომ ოჯახებს შესაძლოა მათი საყვარელი ადამიანების მოსაგონებლად რაიმე ნივთის შენახვა გახარებოდათ.
— ამას ადამიანების ნებართვის გარეშე აკეთებდით?
— დიახ.
— რას აპირებდით ამ ყვავილებით?
— მინდოდა, პატარა ხის ყუთებში დამებრუნებინა, თითოეულზე ადამიანის სახელითა და თარიღებით. ვფიქრობდი, რომ ოჯახებს ეს გაუხარდებოდათ.
თავი გავაქნიე.
— სხვისი საფლავიდან ნივთების აღება ნებართვის გარეშე არ შეიძლება. ეს უნდა შეწყვიტოთ.
მან თავი დამიქნია.
ასევე მოვითხოვე, რომ ჩანთაში მოთავსებული ყვავილებიც უკან დაებრუნებინა.
წასვლის წინ ჩემი წერილი ვთხოვე.
— ის თქვენია, — მითხრა მან.
წერილი ჯიბეში ჩავიდე.
როცა სასაფლაოზე დავბრუნდით, მონიკამ ის ყვავილები, რომელთა ამოცნობაც შეძლო, შესაბამის საფლავებზე დააბრუნა, დანარჩენები კი სასაფლაოს ადმინისტრაციას გადასცა. თანამშრომლებმა განუმარტეს, რომ ნებართვის გარეშე ყვავილების აღება ან მემორიალური ყუთების დატოვება არ შეეძლო.
ედვარდის საფლავთან ჩემი ბაღის მაკრატელი ვიპოვე.
— შეიძლება, ედვარდის ყვავილებისთვის სამახსოვრო ყუთი დავასრულო? — მკითხა მონიკამ.
— ჯერ არა, — ვუპასუხე.
მან გაიგო ჩემი პასუხი.
იმ საღამოს ჩემს ჩუმ სამზარეულოში ვიდექი. ონკანი ისევ წვეთავდა, ედვარდის ხელსაწყოების ყუთი კი ნიჟარის ქვეშ ისევ ისე იდო, როგორც მან დატოვა.
კინაღამ თავად ვცადე მისი შეკეთება, ზუსტად ისე, როგორც ედვარდი გააკეთებდა. მაგრამ საბოლოოდ სანტექნიკოსს დავურეკე.
შემდეგ საკერავი ნივთების უჯრა გავხსენი და ლურჯი ლენტის ძველი კოჭა ვიპოვე.
მონიკას მიერ შექმნილ პატარა სამახსოვრო ნივთზე ფიქრს ვერ ვწყვეტდი.
მეორე დღეს, ნაშუადღევს, მას დავურეკე.
— ედვარდის ყვავილებზე ვფიქრობდი. მინდა, ეს ნივთი შევინახო, მაგრამ გთხოვთ, სხვა არაფერი დაამატოთ.
— რა თქმა უნდა, — მიპასუხა მან.
— და მონიკა, გთხოვთ, მომავალში სხვის ყვავილებს შეხებამდე ნებართვა ითხოვოთ.
— გპირდებით.
როცა დავბრუნდი, მას დასრულებული სამახსოვრო ნივთი პატარა ხის ყუთში მოეთავსებინა. ლურჯი ლენტი შენახულ ყვავილის ფურცლებს შორის იდო.
— მადლობა, — ჩავჩურჩულე.
მან მითხრა, რომ სასაფლაოს ადმინისტრაციას უკვე ესაუბრა და ყვავილების შენარჩუნების სერვისის შეთავაზება მხოლოდ იმ ოჯახებისთვის სურდა, რომლებიც თავად მოითხოვდნენ ამას.
— ეს უკეთესია, — ვთქვი მე.
— თავიდანვე ასე უნდა მოვქცეულიყავი.
ყუთი ხელში ავიღე.
— მგონი, ედვარდს ეს ლენტი მოეწონებოდა.
მონიკამ თბილად გამიღიმა.
— იქნებ ოდესმე მის შესახებ მომიყვეთ.
— შეიძლება, — ვუპასუხე.
სახლში დაბრუნებულმა სამახსოვრო ყუთი სამზარეულოს ფანჯრის რაფაზე დავდგი, მის გვერდით კი ერთი ახალი მზესუმზირა მოვათავსე.
ლურჯ ლენტს შუადღის მზის სხივები ეცემოდა.
ერთი წამით მომინდა, ედვარდისთვის დამერეკა და მეთქვა, რომ ონკანი ისევ ჟონავდა.
ამის ნაცვლად, ფოტოები გავხსენი.
აი, ისიც — ჩემს სამზარეულოში იდგა, ერთი ხელით ხელსაწყოების ყუთი ეჭირა, მეორეთი კი მზესუმზირები. როგორც ყოველთვის, ბედნიერი ღიმილით მიღიმოდა.
— შენ ამას ჩემს წუწუნს რომ დავამთავრებდი, მანამდე შეაკეთებდი, ედი.
ცრემლებში გამეღიმა, ჩაიდანი დავდგი და სამზარეულოს ისევ სიჩუმის უფლებას მივეცი.
